دین، فرهنگ و فناوری اطلاعات

اشاره

فضای مجازی، پدیده ‎ای مهم و تأثیرگذار در عصر جدید است که در کنار تهدیدهایی که دارد، فرصت های مناسبی را برای رشد و پیشرفت انسان در ابعاد مختلف زندگی‏‌اش فراهم کرده است. یکی از این فرصت ها، زمینه‎های مرتبط با فعالیت های اقتصادی است. در این مقاله، ضمن اشاره به حیثیت های مختلف فضای مجازی از حیث سخت افزار، نرم افزار، محتوا و ویژگی های فراهم آمده در آن، نقش و جایگاه هر یک از این حیثیت ها در ارتباط با تولید ملّی و حمایت از کالای ایرانی مورد بررسی قرار گرفته و در پایان، راهکارهایی برای تحقق موضوع حمایت از کالای ایرانی و تولید ملی ارائه شده است.

  • نویسنده: احمد اکبری* این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

دغدغه های فرهنگی و اجتماعی در فضای مجازی

گفتگو با حجت الاسلام والمسلمین محمد کهوند، معاون پژوهش مرکز تحقیقات فضای مجازی انقلاب اسلامی

» فضای مجازی در ایران را چگونه ارزیابی می کنید؟

◊ بنده معتقد هستم که فضای مجازی در ایران، بیمارگونه متولد شده است و الآن هم بیمار زندگی می کند و این بیماری را به کسی که با او سر و کار دارد، سرایت می دهد. این، وضعیت موجود فضای مجازی در ایران است. چه از جهت تعریف فضای مجازی، چه از جهت نگاه به این فضا و آسیب ها و راهکارهای آن، چه از جهت مسائل موضوعات دینی مورد ابتلاء جامعه، چه از جهت تکلیف افراد حزب الهی در این فضا و نیز چه از جهت شیوه مقابله ما با آسیب های این فضا، فضای مجازی، یک فضای غبارآلود و ناشناخته و بیمار است.

» تعریف شما از فضای مجازی چیست؟

  • نویسنده: به کوشش: حمید کرمی

دوره های پژوهش در تاریخ تشیع تا عصر فناوری

سخنرانی آیت الله محمد خاتمی، عضو هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری در مراسم رونمایی از پایگاه جامع الأحادیث و دو نرم افزار معجم موضوعی کتب اربعه و معجم موضوعی بحار الأنوار 2

«بسم الله الرحمن الرحیم. الحمد لله و الصلاة و السلام علی رسول الله نبینا محمّد(ص) و علی آله آل الله و اللعن علی اعدائهم اعداء الله الی یوم لقائنا لله و مولانا ابی الحسن علی بن موسی الرضا(ع): «و ان الناس لو عرفوا محاسن کلامنا لتبعونا.»

مجلس حاضر، بسیار فاخر است و در حقیقت، مجلسِ نخبگان حوزه علمیه است. تولیت معظم آستان مقدس حضرت معصومه(س)، تولیت گرامی و بزرگ مسجد جمکران هم زینت‌بخش این مجلس‌اند. خصوصیّت محفل علمائی، این است که همه اهل فضل‌اند و اطاله سخن در آن، خلاف بلاغت است. یک بار حضرت آیت الله العظمی مکارم به من می‌گفت: خطیب واقعی، آقای فلسفی است؛ چون می‌فهمد که در هر مجلسی، چه مقدار صحبت کند؛ برای مثال، مجلس فاتحه باید کوتاه صحبت کرد و جای صحبت یک ساعته نیست؛ به همین جهت، آقای فلسفی در چنین مراسمی، حدود بیست دقیقه صحبت می‌کرد و سخنانش را طول نمی داد.

با توجه به نکاتی که عرض کردم، در این مجلس فاخر، با اجازه اعاظم و حاضران، سیری در دوره‌های پژوهش در تاریخ تشیع دارم و هدفم این است که ارزش کار شما عزیزان در این مرکز طیّ سی سال، یعنی تقریباً از سال 1368 تاکنون که به ثمر رسیده، آشکار شود و تأکید کنم که کار بسیار باعظمت و بزرگی انجام شده است.

از جمله مسائلی که امروزه در جامعه ما بسیار مورد بحث و نظر است، موضوع استفاده از تلگرام است. تلگرام، یک پیام رسان خارجی است که از آن سوی مرزهای کشور، هدایت و سامان دهی می شود. بدیهی است، کنترل و نظارت کامل بر آن نیز از حیطه اختیار ما خارج است و در عمل، مشکلات خُرد و کلان بسیاری را برای کشور ایران پدید آورده و به همین جهت، مسئولان و دلسوزان نظام جمهوری اسلامی، ناگریز از تصمیم گیری جدی در این باره شدند. بهترین تشبیهی که درباره این پیام رسان می توان بیان نمود، «گوساله سامری» است.

  • نویسنده: مدیر مسئول - دکتر حمید شهریاری

اشاره

مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی(نور)، از مراکز پیشتار در عرصه خدمت رسانی و ارائه امکانات لازم در حوزه پژوهش فنّاورانه است؛ از جمله این خدمات، بانک های اطّلاعات حوزوی و طرح ویژه همراهان نور است که به همّت اداره کل عرضه معاونت بازرگانی و خدمات فرهنگی مرکز نور سامان یافته است. در ذیل، به معرفی این دو خدمت که نقش تعیین کننده در جهت بهبودی و توسعه امر تحقیق دارد، می پردازیم.

  • نویسنده: محمد قربانی*

اشاره

مدرنیته ای که ارمغان نگاه مادّی صرف به انسان و جهان است، بشر امروز، به ویژه غربیان را با بحران های روانی گوناگون مواجه کرده است. نگاه نقدی دانشمندان غربی به فنّاوری زدگی و ماشینی شدن زندگی، و نیز ایجاد کلینیک های معنادرمانی برای رفع معضلات ناشی از زندگی مادّی انگارانه صرف در میان غربیان، روی آوردن مردم به ادیان شرق مانند ذن و بودیسم، راه‌اندازی مکاتب عرفانی و معنویّت های ساختگی، همگی از نشانه های بحرانی است که دامن گیر انسان غربی است. در چنین وضعیّتی، معرّفی اسلام به مثابه دین آسمانی که برای سعادت انسان برنامه ای مدوّن دارد، پذیرش بیشتری خواهد داشت. فضای مجازی با توجّه به سرعت انتقال اطّلاعات، و محدود نبودن به مکان و زمان و قابلیّت‏های گوناگون دیگر، ابزاری مناسب در معرّفی اسلام خواهد بود. در این مقاله، نقش فضای مجازی در معرّفی اسلام به جوامع غرب بررسی خواهد شد.

  • نویسنده: مصطفی علیمرادی* این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

به گزارش پایگاه مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی (نورسافت)، به همّت این مرکز، نرم افزار مربوط به آثار تولید شده در همایش بین المللی نقش شیعه در پیدایش و گسترش علوم اسلامی تولید و عرضه گردید.

بر اساس این گزارش، این نرم افزار که با همکاری دبیرخانه کنگره بین المللی نقش شیعه در پیدایش و گسترش علوم اسلامی تولید شده، ارائه دهنده متن کتاب های منتشر شده توسط این همایش بین المللی، به زبان فارسی، عربی، انگلیسی و اردو در محور شیعه و علوم اسلامی می‌باشد.

تفسیر و علوم قرآنی، عقاید و کلام، اصحاب، اهل بیت(علیهم السلام)، علوم حدیث، اخلاق، منطق و فلسفه، فرهنگ و تمدن، اصول فقه، فقه اسلامی، فقه مقارن، اخلاق، تاریخ، طبّ و پزشکی، جغرافیا، نجوم، علوم ادبی، علماء اسلامی، بانوان دانشمند شیعی، علوم مدیریت و اقتصاد و سیاست، از جمله موضوعات ارائه شده در نرم افزار کنگره بین المللی نقش شیعه در پیدایش و گسترش علوم اسلامی است که در هر موضوع، مقالات ارزنده ای ارائه شده است.

اشاره

از جمله مسائل پیچیده و پُربحث، رابطه بین حوزه و فضای مجازی و تحلیل کمّ و کیف حضور حوزه در این فضاست؛ به گونه ای که برخی ورود حوزه های علمیّه به این عرصه را موجب آسیب دیدن آن و برخی دیگر عدم حضور آن را به مثابه از دست رفتن جایگاه مرجعیت دینی در جامعه می دانند. از این رو، نوشته حاضر با بررسی جوانب مختلف این مسئله، درصدد پاسخ به این سؤال است که «آموزش فضای مجازی به طلاب، چه آسیب هایی را متوجه حوزه می نماید و چه فرصت هایی برای آن به وجود می آورد؟»

برآیند بررسی آراء موافق و مخالف حضور حوزه در فضای مجازی، این است که حضور حوزه با حفظ هوشیاری جهت گرفتار نشدن در آسیب های این فضا، بسیار ضروری است و حوزه های علمیّه باید هر چه سریع تر برای بسیج امکانات و تجهیز خویش جهت بهره مندی از فرصت های بی شمار فضای مجازی، اقدام نمایند.

  • نویسنده: محمد مصطفی حسینی* این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

فضای مجازی و رسالت حوزه های علمیه

گفت و گو با دکتر حسن بنیانیان، رئیس کمیسیون فرهنگی و اجتماعی شورای عالی انقلاب فرهنگی

اشاره

در گفتگوی پیش رو، به طرح مباحث و موضوعات مطرح درباره فضای مجازی و ارتباط آن با حوزه های علمیه پرداخته ایم و نظر رئیس کمیسیون فرهنگی و اجتماعی شورای عالی انقلاب فرهنگی را خواستار شده ایم. دکتر حسن بنیانیان که از صاحب نظران حوزه فرهنگ و از مدیران و کارشناسان با تجربه فضای مجازی به شمار می رود، ضمن اشاره به اهمیّت و جایگاه فضای مجازی، رسالت بزرگ حوزه های علمیّه را در مواجهه و استفاده از این فضا یادآور می شود. در این مصاحبه، برخی از ابعاد مهم بحث به شکل کاربردی ترسیم شده است.

اشاره

محتوا در فضای مجازی، «سلطان» خوانده شده است و همه کاربران این فضا در پی دستیابی به آن اند. حوزه‏ های علمیّه، بزرگ‏ترین تولیدکننده محتوا در حوزه علوم اسلامی و انسانی، به ویژه در نشر چاپی، دانسته می‏‌شوند و تألیفات گسترده اساتید حوزه در موضوعات گوناگون علوم انسانی و اسلامی که هر ساله نشر می‏ دهند، گواه این مدعاست. با توجه به قابلیت مراکز حوزوی در تولید محتوا و نیز نیاز به محتوا در حوزه علوم اسلامی و انسانی در فضای مجازی، توجه به نشر دیجیتال و تولید محتوا در همه شکل‏های آن در فضای مجازی، بسیار لازم می‏ نماید. در این مقاله، پس از بیان انواع محتوا و اهمیت و ارزش محتوا در فضای مجازی، به بایسته‏ های حوزه علمیه در تولید محتواهای ارزشمندِ مورد نیاز کاربران اشاره خواهد شد.

  • نویسنده: مصطفی علیمرادی* این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

بایسته های پژوهش فناورانه

طرح‌واره دوره های آموزشی فناورانه در حوزه های علمیه

مقدمه

مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی با هدف «آسان سازی دستیابی به منابع دینی و سرعت بخشیدن به امر پژوهش در علوم اسلامی»، پای به عرصه تولید محصولات علوم اسلامی گذاشت؛ تولیداتی که در گذر زمان، در حوزه‏ های متنوع توسعه یافته و در حال حاضر، در شاخه های مختلف علوم اسلامی و انسانی ده‎ها عنوان نرم افزار با قالب های متنوع، مانند: لوح فشرده، وب و تلفن همراه، با کاربری های متفاوت در اختیار کاربران قرار گرفته است؛ امّا این گستردگی محصولات و امکانات پژوهشی متنوع، آن چنان که باید در بهبود شیوه های پژوهشی محقّقان حوزه کارگر نیفتاده و به دلایل مختلف که در ادامه به آنها خواهیم پرداخت، جایگاه شایسته خویش را در مراکز حوزوی پیدا نکرده است.

برخی ممکن است این عدم توفیق را به پیچیدگی رابط کاربری و یا امکانات ارائه شده در نرم افزارهای تولیدی نور نسبت دهند که البته بعضاً ممکن است به علت پیچیدگی، کار با نرم افزار را برای کاربران مشکل نموده باشد؛ امّا واقعیّت آن است که این مسئله، همه مشکل نیست و ریشه را باید در جای دیگری جست و جو کرد؛ زیرا در فرض قبول این نظریه، تنها می توان آن را به محصولات تخصصی نور تعمیم داد که امری اجتناب ناپذیر است.

تجربه ارتباط طولانی ما با کاربران به خوبی این نیاز را گوشزد می کند که طلاب حوزه‏‌های علمیّه به علت فقدان یک برنامه منسجم آموزشی مناسب، در استفاده تخصصی از رایانه در امر آموزش و پژوهش، از توانایی لازم برخوردار نیستند و این عدم توانایی در کاربری، در روند توسعه پژوهشی حوزه به صورت مستقیم تأثیرگذار بوده است.

  • نویسنده: محمد قربانی* این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید

درآمد

اصول و مبانی تربیتی انسان ساز اسلام، اکنون با گذشت بیش از چهارده قرن، به عنوان اصولی مترقی و تعالی بخش شناخته شده و گرایش به اسلام در جوامع پیشرفته در قرن حاضر، نشان می دهد که انسان های بسیاری برای فراگرفتن احکام و معارف اسلامی و تشرف به این دین مبین، به دنبال اطلاعات و راهنما در این زمینه می گردند. رسانه های جهانی، پیوسته گزارش هایی از تشرف و گرایش به اسلام در جهان منتشر می کنند.

شبکه سی ان ان، تلویزیون دولتی آمریکا، درباره گرایش به اسلام در جهان اعلام می دارد: «بنا بر آمارها، جمعیت مسلمانان روز به روز در حال افزایش است؛ تا جایی که بنا بر پیش بینی ها، در دو دهه آینده، جمعیّت آنها به دو برابر افزایش خواهد یافت و این، به آن معناست که در سال 2030، مسلمانان یک چهارم جمعیّت دنیا را تشکیل خواهند داد.»(1)

  • نویسنده: محمد مهدی نمازی* این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید
صفحه1 از23
شما اينجا هستيد:خانه فهرست موضوعی دین، فرهنگ و فناوری اطلاعات